Ocena pozycji w szachach
Aby wykonać najlepsze posunięcie na szachownicy, muszę umieć poprawnie policzyć warianty i ocenić pozycję. Warianty liczę po kolei i do samego końca – po wyborze ruchów kandydatów. Oceny pozycji dokonuję, biorąc pod uwagę to, co się może wydarzyć (plany).
Poniżej przedstawiono elementy, które należy brać pod uwagę przy ocenie pozycji:
- Przewaga materialna (Czy mam coś więcej, mniej, czy może jest po równo?);
- Pozycja króli (Może być bezpieczna lub też zagrożona – gdy król jest odsłonięty, znajduje się w centrum szachownicy lub pozostał bez roszady);
- Rozwój i aktywność figur (W debiucie wskazany jest szybki rozwój. Później wszystkie figury powinny brać udział w walce i mieć dużo pól, na które mogą zagrać);
- Centrum oraz przestrzeń (Centrum, czyli środek szachownicy, to znakomite miejsce dla moich pionów i figur. Można z niego atakować i ścieśniać pozycję przeciwnika, zarówno na skrzydle królewskim, jak i na skrzydle hetmańskim);
- Silne i słabe pola (Powinienem wytwarzać u przeciwnika słabości, czyli słabe pola i piony, a następnie je atakować. Często do wygranej prowadzi wyrobienie drugiej słabości – jest to tzw. „Zasada dwóch słabości”);
- Struktura pionkowa (Przy ocenie struktury pionkowej biorę pod uwagę: liczbę grup pionowych, liczebną przewagę pionkową na którymś ze skrzydeł, słabe piony – czyli piony zdwojone, izolowane i znajdujące się na początku łańcucha pionowego, silne piony – podparte, niebezpieczne piony – wolniaki – zwłaszcza groźne są w końcówce);
- Wolne i półotwarte linie oraz przekątne (Na wolne linie powinienem wstawiać swoje wieże i za nimi hetmana, które następnie tymi liniami mogą wejść w głąb obozu przeciwnika. Gońce, z kolei, daję na otwarte przekątne. Szczególnie silna jest para gońców w otwartej pozycji);
- Przypominam sobie znane mi pozycje (Żebym wiedział, jak w podobnym układzie mogę zagrać. Powinienem znać ich jak najwięcej, aby wybierać najlepsze i już sprawdzone plany gry).
Opracował: mgr Paweł Dudziński
