Turniej

Przed turniejem

Zapoznaj się z regulaminem

Jeśli jesteś uczniem to rzuć okiem na tablicę informacyjną w twojej szkole. Z pewnością znajdziesz tam plakat z podstawowymi informacjami:

- terminem turnieju,

- nazwiskami organizatorów przyjmujących zapisy do turnieju,

- w jakich kategoriach można startować,

- ile czasu na partię mają zawodnicy,

- i wiele innych przydatnych wiadomości.

Przykładowy regulamin znajdziesz tutaj. Pamiętaj jednak, że różne turnieje mogą się różnić niektórymi zasadami. Np. w załączonym regulaminie organizatorzy przyjęli inny system punktowania. W trosce o słabszych graczy przyznawano 1 pkt za przegraną. Chodzi o to, aby w końcowej punktacji nie odczuwali oni psychicznej porażki z zerowym wynikiem na koncie. Działa to deprymująco na zawodnika, w szczególności, jeśli jest pierwszoklasistą.

Nie rozumiesz czegoś ? Zapytaj...

Nie ma nic złego w wyjaśnianiu swoich wątpliwości u organizatora turnieju. Jeśli nie masz pewności co do określonej zasady turniejowej, zapytaj o to organizatora lub swojego nauczyciela przed rozpoczęciem gry. W ten sposób zaoszczędzisz czas, który może zostać zmarnowany, jeśli zdecydujesz się zadać te pytania w trakcie gry.

Podobnie, gdy gra jest już w toku, jeśli ty i twój przeciwnik nie zgadzacie się co do czegoś - mądrą rzeczą byłoby zatrzymanie zegara i przez podniesienie ręki wezwanie sędziego. Takie zachowanie pozwoli na to, by to on rozstrzygnął wasz spór. W ten sposób ty i twój rywal nie będziecie tracić czasu na bezcelowe rozmowy.

Naucz się korzystać z zegara szachowego

Informacje na temat tego jak działa zegar znajdziesz tutaj.

Zasady turniejowe związane z zegarem szachowym:

na początku partii obie strony mają tyle samo czasu na grę;
zegar szachowy obsługuje sędzia. Nie wolno samodzielnie ustawiać i przestawiać czasu, nakręcać itp.;
osoba grająca czarnymi wybiera, po której stronie szachownicy ma stać zegar (domyślnie po prawej stronie czarnych);
czarne uruchamiają białym zegar po podaniu ręki, dopiero wtedy białe wykonują swoje pierwsze posunięcie;
zegar należy przełączyć tą samą ręką, którą wykonało się posunięcie;
nie wolno mocno uderzać w przyciski zegara ani przełączać ich używając do tego np. zbitej bierki;
wszystkie reklamacje należy zgłosić sędziemu na swoim czasie poprzez podniesienie ręki;
na swoim czasie nie wolno odchodzić od szachownicy. Odejście od szachownicy na swoim czasie, przed wykonaniem swojego posunięcia
i przełączeniem zegara, oznacza poddanie partii, a zatem przegraną;
jeśli chcesz zrezygnować z gry, to przyjęło się, że powinieneś zatrzymać zegar i wyciągając rękę do przeciwnika powiedzieć: Rezygnuję;
aby zaproponować remis w trakcie partii, należy najpierw wykonać posunięcie, a dopiero potem powiedzieć: Proponuję remis - ale przed zatrzymaniem swojego zegara! Przeciwnik może słownie potwierdzić, że się zgadza lub nie, ale może też odrzucić propozycję remisu wykonując posunięcie.

Wyłącz telefon

Nic tak nie rozprasza, jak telefon dzwoniący w trakcie toczącej się partii. Większość pojedynków turniejowych toczy się z udziałem zegara szachowego. Domyślasz się, że głośny dzwonek smartfona może łatwo rozproszyć graczy i marnować ich cenny czas. Dlatego zasady turniejowe zabraniają korzystania
z telefonów komórkowych podczas rozgrywek. Zgodnie z tą zasadą - jeśli telefon zadzwoni w trakcie gry, zostaniesz obciążony karą. A jeśli myślałeś, że to nic takiego, to jesteś w błędzie. Regulamin turnieju może przewidywać, że taki występek skutkuje przegraniem partii. W związku z tym upewnij się, że wyłączyłeś telefon lub ustawiłeś tryb samolotowy przed rozpoczęciem turnieju.

Nie musisz mówić szach!

W szachach nie ma obowiązku informowania rywala o ataku na jego króla ostrzeżeniem szach! Jeśli przeciwnik nie zauważy, że jest szachowany i wykona posunięcie, które nie likwiduje groźby, to popełni błąd. Musisz wtedy zatrzymać zegar i zgłosić zaistniałą pozycję sędziemu. Ten, jeśli uzna twoją reklamację, udzieli przeciwnikowi ostrzeżenia i nakaże mu wykonanie prawidłowego posunięcia. Ta zasada obowiązuje również w przypadku innych nieprawidłowych posunięć. Ale pamiętaj, że to działa w obie strony. Dlatego przed turniejem musisz wiedzieć ile można popełnić błędów aby z tego powodu nie przegrać partii. W turniejach profesjonalistów już jeden błąd prowadzi do porażki. W regulaminie przykładowym (turniej szkolny) organizatorzy ustalili, że przegrywa drugie nieprawidłowe posunięcie prawidłowo zareklamowane sędziemu.

Na lekcjach gry w szachy, które prowadziłem w ramach programu Edukacja przez Szachy w Szkole, uczniowie klas I i II sygnalizowali zaszachowanie. Ale na turniejach, w których brali udział - już nie.

Dbaj o porządek na szachownicy

W trakcie turnieju rozegrasz - w zależności od systemu rozgrywek - kilka partii. Po zajęciu przydzielonego ci miejsca (numer stolika) sprawdź poprawność, ustawionych już wcześniej przez poprzednich graczy, bierek na szachownicy. Po zakończeniu partii ustaw swoje bierki w pozycji startowej.

Pamiętaj ⚠

Kiedy już zdecydujesz się do wzięcia udziału w zawodach, to pamiętaj o turniejowych zasadach gry i etykiecie fair play.